Masz ochotę włączyć rodzinny seans i zastanawiasz się, co wybrać na wieczór? Szukasz informacji, ile trwa film „Dawno temu w trawie”, kto użycza w nim głosu i o czym w ogóle opowiada ta animacja? Z tego tekstu poznasz najważniejsze fakty o tym tytule Disneya i Pixara.
O czym jest film „Dawno temu w trawie”?
W 1998 roku do kin trafiło „A Bug’s Life”, w Polsce znane jako „Dawno temu w trawie”. To komputerowy film animowany studia Pixar, powstały we współpracy z Disneya, który przenosi widza do miniaturowego świata owadów. Z perspektywy mrówek opowiada historię przypominającą bajkową komedię przygodową, ale dotykającą też tematów takich jak odwaga, bunt przeciw tyranii i siła współpracy.
Akcja rozgrywa się w kolonii mrówek, które całe wiosny i lata zbierają pokarm. Nie tylko dla siebie. Muszą oddawać znaczną część zapasów bandzie koników polnych, traktujących mrowisko jak własną spiżarnię. W tak zorganizowany świat wchodzi Flik – mrówka-wynalazca, trochę niezdara, trochę marzyciel, który próbuje wszystko usprawnić za pomocą swoich konstrukcji.
Streszczenie fabuły
Flik chce ułatwić życie całej kolonii, więc buduje różne urządzenia, które mają przyspieszyć zbieranie jedzenia. Jeden z jego wynalazków przynosi jednak odwrotny efekt. W wyniku wypadku zapasy przeznaczone jako haracz dla koników polnych zostają zniszczone. To wywołuje gniew Hoppera, bezlitosnego przywódcy szarańczy, który rządzi mrówkami strachem i przemocą.
Winą za katastrofę Hopper obciąża Księżniczkę Atę, przygotowującą się do przejęcia roli królowej. Flik, czując się odpowiedzialny, postanawia naprawić sytuację i wyrusza poza wyspę-mrowisko. Jego plan wydaje się prosty: znaleźć silne owady, które obronią kolonię przed gangiem koników polnych. W praktyce wszystko idzie inaczej niż zakładał, bo przez serię pomyłek przyprowadza trupę cyrkową, która tylko udaje wojowników.
Mrówka Flik – pomysłowy, choć nieco gapowaty wynalazca – zamienia spokojne, choć uciśnione mrowisko w miejsce wielkiej rewolty przeciw konikom polnym.
Flik zostaje ostatecznie wygnany z mrowiska, bo jego plan wydaje się kolejną katastrofą. Gdy jednak Hopper i jego banda wracają, by ostatecznie złamać mrówki i nawet zabić królową, wynalazca znów staje do walki. Wraz z cyrkowcami i resztą kolonii przygotowuje sprytną pułapkę. Finał to otwarty bunt całej społeczności, która odkrywa, że liczebność i współpraca są silniejsze niż strach przed garstką oprawców.
Główni bohaterowie
Bohaterowie „Dawno temu w trawie” są napisani tak, by łatwo ich zapamiętać i szybko się z nimi utożsamić. Każda postać ma wyrazisty charakter, a jednocześnie niesie ze sobą bardzo ludzkie cechy, mimo że formalnie są to owady. Dzięki temu film trafia zarówno do dzieci, jak i dorosłych widzów.
Najważniejsze postacie z mrowiska i jego otoczenia można ująć w kilku grupach charakterów: nieśmiałych marzycieli, twardych przywódców, komediowych pomocników oraz złoczyńców. W praktyce przekłada się to na takie sylwetki:
- Flik – wynalazca, który nie pasuje do sztywnego systemu pracy w kolonii i ciągle ma nowe pomysły.
- Księżniczka Ata – przyszła królowa, rozdarta między tradycją a potrzebą zmian w mrowisku.
- Dot – młodsza siostra Aty, odważna i pełna wiary w Flika oraz w siebie.
- Hopper – charyzmatyczny, brutalny przywódca koników polnych, który rządzi strachem.
- Trupa cyrkowa – grupa barwnych owadów, m.in. biedronka Francis, gąsienica Heimlich, patyk Slim, które miały być wojownikami, a okazują się komediową, ale dzielną drużyną.
W tej galerii postaci znajdują się też postacie drugoplanowe, jak Królowa mrówek, młodszy brat Hoppera, czy P.T. Flea, szef cyrku. Każdy z nich dodaje kolejne odcienie humoru albo napięcia, dzięki czemu świat mrówek wydaje się zaskakująco bogaty jak na niecałe dwie godziny seansu.
Ile trwa film „Dawno temu w trawie”?
Widzowie często sprawdzają przed seansem, jaki jest czas trwania konkretnej produkcji. W przypadku „Dawno temu w trawie” animacja trwa około 95 minut, czyli mniej więcej 1 godzinę i 35 minut. To długość pozwalająca spokojnie rozwinąć wątek przygodowy, pokazać humorystyczne sceny i doprowadzić konflikt mrówek z konikami polnymi do satysfakcjonującego finału.
Tak zbudowana długość seansu sprawia, że dzieci nie zdążą się znudzić, a dorośli dostają pełnowymiarową opowieść z wyraźnym początkiem, rozwinięciem i finałem. Historia nie jest przeciągnięta, a montaż utrzymuje dynamiczne tempo. Ważne jest też to, że czas projekcji dobrze sprawdza się na rodzinny wieczór filmowy, nawet w środku tygodnia.
Czas trwania 95 minut w połączeniu z wartką akcją sprawia, że film pozostaje przystępny dla młodszych widzów i jednocześnie satysfakcjonujący dla dorosłych.
Podstawowe informacje o filmie można zestawić w krótkiej tabeli, co ułatwia szybkie sprawdzenie danych technicznych i produkcyjnych:
| Element | Wersja polska | Informacja oryginalna |
| Tytuł | Dawno temu w trawie | A Bug’s Life |
| Rok premiery kinowej | 1999 (premiera 29 stycznia w Polsce) | 1998 (premiera w USA) |
| Czas trwania | około 95 minut | około 95 minut |
| Studio | Disney / dystrybucja krajowa | Pixar Animation Studios / Walt Disney Pictures |
Jaka jest obsada filmu „Dawno temu w trawie”?
Obsada głosowa to w animacji połowa sukcesu, a w przypadku „Dawno temu w trawie” twórcy postawili na znanych aktorów w oryginalnej wersji i profesjonalne studio dubbingowe w Polsce. Dzięki temu bohaterowie mają wyraziste osobowości i bardzo charakterystyczny sposób mówienia, który łatwo zapada w pamięć.
Obsada oryginalna
W anglojęzycznej wersji filmu głosów użyczyli znani aktorzy. Flik mówi głosem Dave’a Foley’a, natomiast Hopper – przywódca koników polnych – to kreacja Kevina Spacey’ego. Księżniczce Atcie głosu użyczyła Julia Louis-Dreyfus, znana z serialu „Kroniki Seinfelda”. Siostra Aty, mała Dot, przemawia głosem młodej wówczas Hayden Panettiere.
W obsadzie pojawiają się także Denis Leary (biedronka Francis), David Hyde Pierce (patyk Slim), Joe Ranft (gąsienica Heimlich), Jonathan Harris i Madeline Kahn (para scenicznych magików Manny i Gypsy), Richard Kind (Molt, brat Hoppera) oraz John Ratzenberger (P.T. Flea, szef cyrku). To aktorzy, którzy wcześniej współpracowali z Pixarem lub mieli mocną pozycję komediową w Hollywood.
Główne pary postać–aktor w oryginalnej wersji prezentują się następująco:
- Flik – Dave Foley
- Hopper – Kevin Spacey
- Księżniczka Ata – Julia Louis-Dreyfus
- Dot – Hayden Panettiere
- Francis – Denis Leary
- Heimlich – Joe Ranft
- Slim – David Hyde Pierce
- P.T. Flea – John Ratzenberger
Dzięki takiej obsadzie każda rola ma swój własny rytm i ton. Słychać to zwłaszcza w dialogach między Flikiem a Hopperem, gdzie zderzają się wrażliwość wynalazcy i agresja przywódcy koników polnych. Dla wielu widzów to właśnie oryginalne głosy stanowią największy atut seansu w wersji bez dubbingu.
Polska wersja językowa
Polski dubbing przygotowało Studio Sonica, jedno z najbardziej rozpoznawalnych studiów w kraju, specjalizujące się w animacjach Disneya. Reżyserią zajęła się Joanna Wizmur, znana z wielu udanych polskich wersji zagranicznych bajek. Tłumaczenie stworzył Mariusz Arno Jaworowski, dialogi dopracowała Elżbieta Łopatniukowa, a nad stroną muzyczną czuwał Marek Klimczuk.
Za dźwięk i montaż odpowiadał Sławomir Czwórnóg, a kierownictwem produkcji zajęła się Beata Aleksandra Kawka. W polskiej wersji pojawia się także piosenka „Chwila ta nadeszła już”, którą wykonuje Andrzej Dąbrowski wraz z chórem żeńskim (Agnieszka Betley, Agnieszka Piotrowska, Katarzyna Pysiak). To typowy dla Disneya zabieg – jedna wyrazista piosenka spinająca emocje filmu.
Polską wersję językową przygotowała w całości Disney Character Voices International, Inc. we współpracy ze Studiem Sonica, co zapewniło spójność z międzynarodowymi standardami dubbingu Disneya.
Dzięki temu, że nad dialogami i dźwiękiem pracowali doświadczeni specjaliści, polska wersja brzmi naturalnie i dowcipnie. Wiele tekstów zostało zgrabnie przepisanych tak, by żarty działały w naszym języku, a jednocześnie zachowywały sens oryginału.
Kto stworzył film „Dawno temu w trawie”?
Za film „Dawno temu w trawie” odpowiadają twórcy, którzy w dużej mierze zdefiniowali współczesne kino animowane. Reżyserem był John Lasseter, współzałożyciel Pixara i twórca „Toy Story”. Nad projektem pracował także Andrew Stanton, późniejszy reżyser „Gdzie jest Nemo?” i „WALL·E”. To ekipa, która bardzo świadomie łączyła humor dla dzieci z aluzjami czytelnymi dla dorosłych.
Reżyseria i scenariusz
John Lasseter nadzorował całość od strony artystycznej, pilnując, by forma komputerowej animacji szła w parze z wyrazistą historią. Widać tu jego doświadczenie z „Toy Story” – duży nacisk na charakter postaci, tempo akcji i czytelność świata przedstawionego. Zadaniem scenarzystów było z kolei stworzenie historii, która z jednej strony przypomina klasyczną bajkę o gnębionych i gnębicielach, a z drugiej korzysta z realiów świata owadów.
Motyw kolonii mrówek walczących z konikami polnymi można czytać na wielu poziomach. Dla dzieci to opowieść o odwadze i przyjaźni. Dla starszych widzów – metafora systemów opartych na strachu i wykorzystywaniu słabszych. Ten wymiar ideowy wyróżnia film na tle prostszych animacji komediowych.
Produkcja i dystrybucja
Film powstał w studiu Pixar Animation Studios jako druga pełnometrażowa produkcja po „Toy Story”. W dystrybucji światowej za projekt odpowiadało Walt Disney Pictures. Polska premiera kinowa odbyła się 29 stycznia 1999 roku, a dystrybucją zajęła się Syrena Entertainment Group. Dzięki temu animacja szybko trafiła do krajowych kin i zdobyła widownię wśród rodzin.
Na polskim rynku film był dostępny w wielu formatach. Na kasetach wideo ukazał się w roku 2000 i ponownie w 2003 roku, we współpracy z firmą Imperial Entertainment. Wersja na DVD została wydana przez Imperial i CD Projekt, a edycja Blu-Ray trafiła na rynek dzięki Galapagos Films. W serwisie Rotten Tomatoes film zdobył bardzo wysoki wynik, sięgający 92%, co pokazuje, że krytycy ocenili go bardzo dobrze już w momencie premiery.
Ocena 92% w serwisie Rotten Tomatoes plasuje „Dawno temu w trawie” w grupie najbardziej cenionych animacji z końca lat 90.
Do kogo jest skierowany film „Dawno temu w trawie”?
Czy taki film o mrówkach i konikach polnych to wyłącznie propozycja dla najmłodszych? Niekoniecznie. „Dawno temu w trawie” zostało pomyślane jako rodzinny film animowany, który dzieci przyciąga kolorowym światem, slapstickowym humorem i wyrazistymi postaciami, a dorosłym oferuje szereg subtelnych odniesień do relacji społecznych, pracy zespołowej czy mechanizmów władzy.
Dla młodszych widzów najważniejszy będzie wątek Flika, który mimo porażek nie poddaje się, oraz Dot, która uczy się wiary w siebie. Dorośli z kolei mogą zauważyć, jak film pokazuje siłę wspólnoty, znaczenie buntowania się przeciw niesprawiedliwości oraz to, jak łatwo garstka silniejszych potrafi podporządkować sobie większość. Dzięki temu seans ma szansę spodobać się całej rodzinie, a rozmowa po filmie może być równie ciekawa jak sama projekcja.
